Overslaan naar de hoofd content

Annelou van Noort

Je kind wordt 18: wat verandert er met geld?

Annelou van Noort
Annelou van Noort
wat betekent financieel zelfstandig

Over een tijdje wordt je kind 18. Taart, slingers, misschien een feestje. En om 00.00 uur verandert er van alles met geld. Letterlijk van de ene op de andere dag.

Verantwoordelijkheden schuiven in één klap van jou naar je kind. Maar je kind wordt niet ineens een volwassene met alle ervaring die daarbij hoort. Juist nu heeft het je nog hard nodig. Niet om alles over te nemen. Wel om mee te denken, uit te leggen en samen keuzes te maken.

“De regels veranderen om middernacht. Je kind niet.”

Ik zet hieronder op een rij wat er verandert rond de achttiende verjaardag.

Wat stopt er, en wat begint er?

Eerst het geld dat binnenkomt. Daar verandert meer dan veel ouders denken. Voor jou én voor je kind.

  • De kinderbijslag stopt. Je krijgt hem nog over het hele kwartaal waarin je kind 18 wordt. Daarna houdt hij op.
  • Het kindgebonden budget stopt. Krijg je dat? Dan stopt het vanaf de maand na de verjaardag. Dus niet tegelijk met de kinderbijslag.
  • Studiefinanciering begint. Doet je kind een voltijd mbo-opleiding? Dan kan het studiefinanciering krijgen vanaf het kwartaal na de achttiende verjaardag. Op het hbo of de universiteit kan dat al eerder, ook als je kind nog geen 18 is.
  • Lesgeld begint, ook bij het mbo. Is je kind op 1 augustus 18 of ouder? Dan betaalt het lesgeld voor dat schooljaar.
  • Tegemoetkoming scholieren, op de middelbare school. Zit je kind nog op het vmbo, de havo of het vwo? Dan kan het geld krijgen van DUO, vanaf het kwartaal na de verjaardag. Je kind moet het wel zelf aanvragen, in Mijn DUO.
  • Zorgpremie en eigen risico beginnen. Vanaf de eerste dag van de maand na de verjaardag. Daarover hieronder meer.

Hoe beurzen, lenen en terugbetalen werken, lees je in mijn dossier studiefinanciering.

Bankzaken: jouw inkijk stopt

Vanaf de achttiende verjaardag kijk je niet meer mee in de rekeningen op naam van je kind. Niet in de betaalrekening, en ook niet in de spaarrekening. Vindt je kind het fijn dat jij nog meekijkt? Dan kan dat met een machtiging via de bank. Maar pas als je kind écht 18 is, niet eerder.

Heb je gespaard op een rekening op naam van je kind? Dan is dat geld vanaf die dag van je kind, het hele bedrag. Dat kan even wennen zijn, zeker als het bedoeld was voor later, voor de studie of een eigen kamer. Bespreek daarom vooraf welke rekeningen er zijn, waarvoor er gespaard is en wat jullie van elkaar verwachten.

Zorgverzekering: zelf regelen, samen doen

Vanaf 18 heeft je kind een eigen zorgverzekering nodig. Er gaat premie betaald worden, en er geldt een eigen risico. Het is lief bedoeld om dat als ouder even te regelen. Maar doe het liever samen. Dan leert je kind wat een zorgverzekering is, waar je op let en waarom je bepaalde keuzes maakt.

Vergelijken loont. Sommige verzekeraars hebben korting voor jongeren of studenten. En vaak heeft je kind recht op zorgtoeslag. Die vraagt je kind zelf aan bij de Belastingdienst. Daar kun je ook checken of er recht op is, en de toeslag later aanpassen als de situatie verandert.

Gaat je kind studeren en misschien op kamers? Kijk dan ook naar de aansprakelijkheids-, reis- en inboedelverzekering. Soms blijft je kind tot 24 jaar meeverzekerd, maar zeker niet altijd. Meer hierover lees je in mijn dossier zorgverzekering.

Van zakgeld naar ouderbijdrage

Rond de 18 verdwijnen zakgeld en kleedgeld vaak als woorden. Je gaat het eerder hebben over een ouderbijdrage. Hoe hoog die is en wat eronder valt, verschilt per gezin. En dat gesprek komt precies op het moment dat de kinderbijslag stopt. Gebruikte je die voor het kleedgeld of de telefoon? Dan moet je het ergens anders vandaan halen, of de afspraken veranderen. Zet daarom samen op papier wie wat betaalt. 

Verdient je kind al zelf? Lees dan ook mijn blog Je kind van 18+ verdient zelf: wie betaalt wat?

De post gaat naar je kind

Vanaf 18 gaat alle officiële post rechtstreeks naar je kind. Van de Belastingdienst, de gemeente en DUO. Spreek samen af wat je met die post doet. Mag jij meelezen? De taal van instanties is vaak zó ingewikkeld. Samen lezen geeft rust, en voorkomt dat er een brief onder de fruitschaal belandt.

Orgaandonatie

Geen onderwerp waar je graag bij stilstaat. Wel een belangrijk gesprek. Legt je kind geen keuze vast? Dan wordt het automatisch geregistreerd met ‘geen bezwaar’. Dan kunnen organen en weefsels na overlijden gedoneerd worden. Wil je kind iets anders? Dat past het makkelijk aan in het donorregister. Het belangrijkste: dat je kind weet dat er een keuze is.

Voor je kind zelf

Wil je kind zelf iets opzoeken, zonder dat jij erbij zit? Op geldfit.nl/jong staat informatie speciaal voor jongeren. Gratis en anoniem. Ook voor de vragen die je kind liever niet aan jou stelt.

Regel dit vanavond Pak samen de agenda en zoek de eerste dag van de maand voor de verjaardag op. Schrijf daar drie dingen bij: zorgverzekering geregeld, zorgtoeslag aangevraagd, DUO aangevraagd. Vink af wat je al geregeld hebt. Dan zie je in één oogopslag wat er nog moet.

Klinkt het als veel? Dat valt mee. Je hoeft niet alles in één avond te doen. Pak er elke week één onderwerp bij, en doe het samen.

Cover van de gids Mam, ik word ondernemer!
De gids bij dit onderwerp

Mam, ik word ondernemer!

De gids voor als je kind een eigen bedrijfje wil beginnen. Van droom naar plan, zonder het enthousiasme eruit te praten. Direct in je mail, met elke week een tip van 3 minuten.

Bekijk de gids · €25
Cover van de gids Brugklasproof
De gids bij dit onderwerp

Brugklasproof

De gids waarmee je kind met een goed gevoel de brugklas in gaat. Ook met geld, en ook als de hele groep iets anders doet. Direct in je mail, met elke week een tip van 3 minuten.

Bekijk de gids · €25
Cover van de gids Hotel Mama
De gids bij dit onderwerp

Hotel Mama

De gids voor als je kind studeert of werkt en nog thuis woont. Over kostgeld en goede afspraken, met een huiscontract om samen in te vullen. Direct in je mail, met elke week een tip van 3 minuten.

Bekijk de gids · €25
Gratis download Afspraken
Gratis bij dit onderwerp

Afspraken

Vijf invulcontracten voor zakgeld, pinpas, mobiel, kleedgeld en Tikkies. Samen invullen aan de keukentafel, dan weet iedereen waar hij aan toe is.

Download gratis
De gidsen voor ouders
Voor elke leeftijd

Een gids die past bij je kind

Van de brugklas tot kostgeld. Per moment een gids, met elke week een tip van 3 minuten in je mail. Zodat je weet wat je nu kunt doen.

Bekijk de gidsen
Annelou van Noort
Over Annelou

Expert in financiële opvoeding, auteur van Later word ik rijk en trotse moeder van drie. Ik vertaal wat er speelt rond kinderen en geld naar dingen die je thuis gewoon kunt doen.